Cá lau kiếng (Plecostomus) – Kẻ ngoại lai nguy hiểm

Cá lau kiếng có ưu điểm là thích nghi được với hầu hết môi trường sinh thái. Chúng mang giá trị nhất định đối với người chơi cá cảnh trên khắp thế giới. Tuy nhiên, loài cá này cũng đem đến nhiều rủi ro phá hoại hệ sinh thái và trở thành loài xâm hại. Hãy cùng Coi Là Ghiền tìm hiểu lý do vì sao chúng lại nguy hiểm như vậy trong video sau bạn nhé.

Có nguồn gốc từ Nam Mỹ

Cá lau kiếng/Cá tỳ bà có tên tiếng Anh là Plecostomus, thường được gọi tắt là Pleco. Chúng được biết đến như một đại diện thuộc họ Loricariidae và có đến hơn 150 dòng khác nhau. Giữa các dòng có sự khác biệt lớn về kích cỡ và đặc tính. Có dòng rất ôn hòa, nhưng lại có dòng rất hung dữ.

Cá lau kiếng là loài cá da trơn nước ngọt. Chúng được tìm thấy ở các dòng suối và sông ở Nam Mỹ. Đối với thị trường cá cảnh việt Nam, cá lau kiếng được coi là dòng cá ngoại lai, thông qua đường nuôi cá cảnh mà phát triển về số lượng.

Với đặc tính dễ thích nghi, chúng có khả năng phát triển nhanh và dễ bùng nổ số lượng. Ở nhiều nơi trên thế giới – trong đó có Việt Nam – sự phát triển của cá tỳ bà trở thành vấn nạn cho hệ sinh thái.

Ngoại hình “xù xì” với nhiều dòng khác nhau

Ngoại hình của cá lau kiếng

Trong tự nhiên, cá lau kiếng có thể phát triển đến 70cm. Nhưng nếu nuôi trong bể kính, chiều dài của chúng chỉ đạt 35cm. Thân cá dẹp phẳng, thường có màu nâu sẫm, đôi khi xuất hiện các đốm hoặc hoa văn khác nhau bao phủ toàn cơ thể. Vây lưng xòe rộng và thẳng, trong khi vây ngực, bụng thì nhỏ và dày hơn. Vây đuôi của cá tỳ bà khá đặc biệt. Dáng đuôi hình mặt trăng với cạnh dưới dài hơn hẳn cạnh trên.

Da cá thô ráp, rất cứng và sần sùi. Đây là điểm trừ lớn đối với loại hình cá cảnh. Điểm đặc biệt nhất của cá lau kiếng là phần miệng rộng, to như miệng bát, giúp chúng dọn sạch tảo nhanh chóng.

Các dòng cá lau kiếng đẹp nhất

Cho đến nay, người ta đã phát hiện ra trên 150 loài Pleco. Trong số đó, chỉ có rất ít loài được chọn để nuôi làm cảnh. Các dòng cá sau tương đối phổ biến và được nuôi nhiều trong bể kính:

  • Bristlenose Plecostomus: Dòng cá này xuất hiện nhiều tại Nam Mỹ và vùng Panama. Chúng có ngoại hình tương đối giống cá trê.
  • Zebra Plecostomus: Hay còn gọi là Cá dọn bể ngựa vằn, bởi hoa văn sọc trắng đen khá quen thuộc trên thân. Ở thị trường Việt Nam, Cá dọn bể ngựa vằn khá quý hiếm và thường có giá thành cao.
  • Sailfin Plecostomus: Còn có tên gọi là Cá tỳ bà da beo, bởi hoa văn đốm đen trên thân nổi bật. Chúng được lựa chọn nhiều chính bởi ngoại hình có phần khác lạ và bắt mắt này.
  • Snowball Pleco: Y như tên gọi của chúng, những chú cá Snowball có toàn thân đen nhánh, cùng các chấm tròn trắng như cầu tuyết bao phủ khắp thân. Vây lưng và đuôi khá to và uyển chuyển.
  • Royal Plecostomus: Nhiều người gọi loài này là Cá tỳ bà hoàng gia. Thân cá đạt gần 40cm chiều dài. Chúng có rất nhiều màu sắc khác nhau, thậm chí mắt cá cũng đa sắc màu như: đỏ, đen, cam sáng.

Là những “nhân viên vệ sinh” chuyên nghiệp

ca-chui-be-nhan-vien-chui-be-chuyen-nghiep

Điều đầu tiên bạn cần biết là cá lau kiếng chỉ thích hoạt động về đêm. Vào ban ngày, chúng sẽ chui lủi và ẩn nấp trong các hang động hoặc các khóm cây thủy sinh. Khi bơi, cá lau kiếng thường bơi sát đáy nước hoặc thềm bể cá cảnh. Chúng rất rụt rè khi gặp người lạ hoặc bị nhìn chằm chằm.

Nếu bạn lười vệ sinh bể cá, thì việc nuôi Cá lau kiếng sẽ là lựa chọn hàng đầu. Với tập tính thích bơi ở nền đáy, những chú cá này di chuyển chậm và dọn sạch tảo trong bể. Bằng việc ăn hết tảo, môi trường nước trong bể kính trở nên sạch và trong lành hơn.

Ngoài ra, cá tỳ bà ăn tạp và có thể tiêu hóa hầu hết các loại rong rêu. Chúng ăn cả rong rêu có hại hoặc thức ăn thừa của các loài cá nuôi chung. Bạn không cần bỏ nhiều thời gian vào việc chăm sóc bể kính, mà vẫn có bể cá cảnh sạch sẽ lý tưởng.

Trở nên nguy hiểm khi được thả ra môi trường bản địa

Trong môi trường nuôi nhốt, chúng ta có thể kiểm soát số lượng cá dọn bể. Tuy nhiên trong môi trường tự nhiên, loài này lại mang đến nhiều rủi ro và thiệt hại đối với việc đánh bắt thủy sản.

Nếu sinh sôi với số lượng nhiều, cá lau kiếng có thể bị mắc vào lưới của các ngư dân. Do thân cá sù sì, rất thô cứng và gai góc, lưới đánh cá dễ dàng bị mòn hoặc rách.

Thêm vào đó, tập tính phàm ăn của chúng khiến những loài cá khác bị giảm thiểu số lượng vì thiếu thức ăn. Điều này dẫn đến sự mất cân bằng sinh thái nghiêm trọng ở các sông ngòi. Sự sinh sôi quá nhanh của chúng dẫn đến việc nhiều loài nhỏ hơn biến mất. Cuối cùng, tập tính đào hang để lẩn trốn của chúng gây ra sạt lở, xói mòn dọc bờ sông.

Vừa rồi là các đặc tính cũng như tác động của cá lau kiếng trong hai môi trường nuôi nhốt và tự nhiên. Đây có thể được coi là một trong những loài cá cảnh dễ nuôi, sống lâu dành cho những người mới bắt đầu thú chơi cá cảnh. Mong rằng những chia sẻ của Coi Là Ghiền sẽ giúp bạn hiểu hơn về loài cá “lắm tài nhiều tật” này.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *